Lettbeinte treningsvener
Intervju med Stein Dalland
Interessa for hund
kom nok før interessa for sau, seier Stein Dalland og smiler. Men skal ein
trena ein gjetarhund, bør ein ha sau. Og då satsa han like godt på
villsau.
Det var i 1994 at interessa for
gjetarhund vart vekt. Far hans, Herleif Dalland, kjøpte seg gjetarhund, og
Stein fekk ansvaret for å trena den opp. Han spurde far sin kva han fekk
dersom den klarte gjetarhundprøven, og faren svara at då får du hunden.
Dermed var det gjort. Stein og Tanja, som hunden heiter, klarte prøven og
Stein hadde fått sin første gjetarhund.
Seinare har det vorte fleire hundar,
og akkurat no har han fem hundar som han trener. Stein deltek i
Norgesserien for gjetarhund, og han har og delteke i åtte
norgesmeisterskap utan at han har kome heilt til topps der.
Villsau starta han med i 1997. Då
kjøpte han inn tre villsauer. Frå nyttår i år fekk han pakta ein gard, og
flokken hans tel no 70 dyr. Flesteparten av desse er av eigen avl, men han
fekk dispensasjon til å kjøpa inn nokre dyr til då han fekk avtale om
pakting av gard.
Trening
Stein bur på
Ostereidet og er sambuar med Malin Møvik. Dei har to små barn, Gard på 3
år og Tiril på 3 månader. Stein er produksjonsarbeidar hjå Fossafe som
mellom anna produserer brannsikre arkivskap. Og når ein har jobb og
familie, og i tillegg driv med villsau og gjetarhund, vert det ikkje tid
til så mykje anna. Men han finn også tid til å vera fotballdommar for
Eikanger Idrettslag i 4. divisjon. Ein annan hobby han har er dykking, men
det har det ikkje vorte så mykje tid til dei seinare åra.
Treninga med hundane tek mykje av
tida. Har han unge hundar i trening, trenar han så og seia kvar dag. Og
opp mot konkurransar vert det sjølvsagt mykje trening. I tillegg til å
trena eigne hundar, tek han gjerne på seg grunntreninga av andre sine
hundar. Det er meir krevande å bruka hund på
villsau enn på den ”vanlege” sauen. Fordelen med villsau under trening er
at den heldt seg samla i ein flokk, men om hundane kjem for nær spring dei
ut til alle kantar, for så og samla seg att. Den er god til å skilja ut
hundane. Enkelte hundetypar slepper dei heilt inn på seg, medan dei med
andre hundar vert urolege på lang avstand. Villsauen er svært var og
lettbeint, og tek den først ut, er den ikkje lett å stoppa. Difor er
hundane veldig på vakt når dei skal løysa villsauen. Dette fører til at
hundane hans kan verta vèl forsiktige når dei skal løysa andre sauer, noko
som kan verta litt problematisk når dei til dømes er med på sanking. Men
far hans har Norsk kvit sau, så hundane hans får prøva seg på begge deler.
Oppdrag
Det er ikkje
sjeldan at folk ringjer og ber om hjelp til sauesanking. Han har fast
oppdrag med å vera med på sanking av villsau ute i øyane, men folk som har
bruk for hjelp til å få sauer heim frå fjellet, ringjer også. Så frå
august og utover til midten av november går det slag i slag. Og som oftast
er det vellukka oppdrag. Finn dei sau, kjem som oftast sauen heim. Folk set pris på at dei kan ringja
han, og Stein tykkjer det er kjekt at folk ringjer.
Kurs
I midten av oktober arrangerte Nordhordland
Gjetarhundlag kurs for nybyrjarar. 
Eine dagen fekk kursdeltakarane prøva
seg på villsauen til Stein, og det var nok ei utfordring både for hund og
eigar. Heldigvis for kursdeltakarane har Stein god kustus på både bikkjer
og sau, og sidan sauene er vane med hund, fekk kursdeltakarane godt utbyte
av dagen. Neste sesong skal villsauene til Stein
brukast i Norgesserien for gjetarhund. Dette har
vore prøvd ein gong før, og Stein ser fram til dette. Ein ting er i alle fall sikkert. Driv
ein med villsau og gjetarhund får ein god trim. Sauene hans går ganske
fritt, og det hender rett som det er at dei stikk av og han finn dei att
på fjellet. Og skal han til fjells, er det 6-700 meter rett opp liene. Han
kunne nok ikkje klart seg utan hundane då, seier han.
skrive av Astrid Daae Kristiansen - høsten 2004